Hội thảo do Cục Năng lượng - Dầu Khí (Bộ Công Thương) chủ trì tổ chức tại Hà Nội, để tiếp thu ý kiến đóng góp nhằm tiếp tục hoàn thiện hồ sơ thành lập Quỹ thúc đẩy sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả trước khi trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định. 

Sự kiện có đại diện các Bộ, ngành, địa phương, các đối tác phát triển, tổ chức tài chính, ngân hàng cùng cộng đồng doanh nghiệp. Về phía Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) có ông Trần Viết Nguyên - Phó Trưởng Ban Kinh doanh và mua bán điện.

Ông Đặng Hải Dũng - Phó Cục trưởng Cục Năng lượng - Dầu khí phát biểu

Phát biểu tại hội thảo, ông Đặng Hải Dũng - Phó Cục trưởng Cục Năng lượng - Dầu khí cho biết trong bối cảnh nhu cầu năng lượng phục vụ phát triển kinh tế tiếp tục gia tăng, thị trường năng lượng thế giới có nhiều biến động, sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả ngày càng có ý nghĩa thiết thực đối với đất nước và mỗi doanh nghiệp. Nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng góp phần giảm áp lực cung ứng, tiết kiệm chi phí sản xuất, kinh doanh, giảm phát thải và nâng cao sức cạnh tranh của nền kinh tế. Tuy nhiên, nguồn vốn và khả năng tiếp cận tài chính vẫn là điểm nghẽn. Nhiều dự án tiết kiệm năng lượng có hiệu quả kinh tế rõ ràng nhưng cần vốn đầu tư ban đầu lớn. Doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp vừa và nhỏ, còn gặp khó khăn trong huy động vốn. 

Quỹ thúc đẩy sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả được đề xuất nhằm góp phần tháo gỡ rào cản đó. Với định hướng là quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách, hoạt động không vì mục đích lợi nhuận, Quỹ được kỳ vọng kết nối các nguồn lực trong nước và quốc tế, các nguồn xã hội hóa, kết hợp hỗ trợ tài chính với hỗ trợ kỹ thuật để doanh nghiệp có thêm cơ hội tiếp cận nguồn vốn ưu đãi nhằm thực hiện những giải pháp tiết kiệm năng lượng có hiệu quả.

Ông Đặng Hải Dũng mong muốn các đại biểu trao đổi cởi mở về mô hình tổ chức, cơ chế vận hành và khả năng huy động nguồn lực của Quỹ. Các hình thức hỗ trợ cần phù hợp với nhu cầu doanh nghiệp, gắn kết hỗ trợ kỹ thuật, chuẩn bị dự án và tiếp cận tài chính.

Ông Trần Viết Nguyên - Phó Trưởng Ban Kinh doanh và mua bán điện EVN trình bày tham luận

Tại hội thảo, ông Trần Viết Nguyên - Phó Trưởng Ban Kinh doanh và mua bán điện EVN đã trình bày tham luận: “Kinh nghiệm triển khai các dự án đầu tư tiết kiệm năng lượng theo mô hình ESCO”. Mô hình ESCO là hợp đồng thực hiện dự án tiết kiệm năng lượng. Các hình thức hợp đồng ESCO gồm: Hợp đồng bảo đảm tiết kiệm, hợp đồng chia sẻ tiết kiệm.

Trong giai đoạn 2014 – 2019, EVN đã triển khai thành công 6 dự án thí điểm cung cấp hệ thống nước nóng năng lượng mặt trời quy mô công nghiệp phục vụ các doanh nghiệp chế biến hải sản xuất khẩu và khối khách sạn. Các dự án đều đạt mức tiết kiệm thực tế vượt cam kết, thời gian thu hồi vốn bình quân khoảng 4 năm và toàn bộ hệ thống thiết bị được bàn giao lại cho khách hàng với giá 0 đồng.

Bên cạnh những thuận lợi thì vẫn có những khó khăn khi triển khai ESCO, do vẫn thiếu hành lang pháp lý như quy định về hoạt động của công ty ESCO, phương pháp xác định mức tiết kiệm năng lượng, quy định về việc giải quyết tranh chấp hợp đồng ESCO,... Bên cạnh đó là những hạn chế về tài chính, rủi ro trong thu hồi vốn.

Đại diện EVN cũng kiến nghị 5 vấn đề chính, tập trung vào các nội dung: cần hình thành Quỹ tài chính thúc đẩy sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả; chuẩn hóa quy trình đo lường và xác minh; thẩm định/đánh giá độc lập, công bố danh sách ESCO năng lực; hướng dẫn hạch toán đối với đơn vị sử dụng ngân sách nhà nước; hoạt động của hiệp hội ESCO Việt Nam.

Các kiến nghị của EVN hướng tới tháo gỡ vướng mắc trong triển khai các dự án tiết kiệm năng lượng, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp tiếp cận vốn và dịch vụ ESCO. Qua đó, góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng, giảm chi phí và áp lực cung ứng điện.