Chủ động phương án vận hành trước nhu cầu phụ tải tăng cao

Theo dự báo, khu vực Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ và Trung Bộ có khả năng xuất hiện đợt nắng nóng gay gắt trong giai đoạn từ ngày 21-25/6, với nền nhiệt tại nhiều nơi lên tới 39-40 độ C.

Nắng nóng kéo dài khiến nhu cầu sử dụng điện tăng mạnh. Trong đợt nắng nóng kỷ lục cuối tháng 5 vừa qua, công suất cực đại của hệ thống điện quốc gia ngày 27/5 đạt 58.103MW, tăng 15,4% so với cùng kỳ năm 2025; riêng miền Bắc đạt 29.966MW, tăng 27,5%. Tại khu vực miền Trung - Tây Nguyên, công suất cực đại đạt 4.904MW, tăng 18,2%, sản lượng điện tiêu thụ lần đầu tiên vượt mốc 102,6 triệu kWh/ngày.

Ông Phạm Quang Hòa - Phó Giám đốc Công ty Truyền tải điện 1 (PTC1) cho biết, thực tế vận hành trong đợt phụ tải lập đỉnh lịch sử vừa qua cho thấy công tác chuẩn bị phải được thực hiện từ sớm, tập trung vào các trạm biến áp và đường dây trọng điểm; đồng thời phối hợp chặt chẽ với các ban quản lý dự án để hoàn thành các công trình nâng công suất, bù công suất phản kháng trước cao điểm. Bên cạnh đó, sự phối hợp chặt chẽ giữa EVNNPT, Công ty TNHH MTV Vận hành hệ thống điện và Thị trường điện Quốc gia (NSMO) và các tổng công ty điện lực đã giúp điều hành hệ thống linh hoạt, giảm áp lực lên các trục truyền tải xương sống.

Ông Nguyễn Duy Dũng - Phó Giám đốc Công ty Truyền tải điện 2 (PTC2) cho biết, trước mùa nắng nóng, thực hiện chỉ đạo của EVNNPT, đơn vị đã tập trung các giải pháp kỹ thuật để đường dây, trạm biến áp vận hành ở mức tải cao nhưng vẫn bảo đảm an toàn. PTC2 chủ động triển khai sửa chữa lưới điện đang mang điện, vệ sinh cách điện, kiểm tra phụ kiện và hoàn thành công tác thí nghiệm định kỳ năm 2026.

EVNNPT sửa chữa, củng cố lưới điện trước mùa nắng nóng năm nay. Ảnh: Lê Linh

Đặc biệt, đội ngũ kỹ sư, công nhân EVNNPT luôn bám tuyến, bám trạm, vượt qua điều kiện thời tiết khắc nghiệt để thực hiện nhiệm vụ. Nhiều công việc sửa chữa được triển khai vào ban đêm nhằm bảo đảm hệ thống truyền tải điện vận hành an toàn, liên tục và ổn định.

Trong cao điểm nắng nóng cuối tháng 5/2026, lưới điện 500kV trục Trung - Bắc truyền tải công suất lên tới 5.019MW, đạt ngưỡng giới hạn theo tính toán của NSMO, góp phần quan trọng bảo đảm điện cho miền Bắc.

Trước dự báo nhu cầu điện tiếp tục tăng cao, EVNNPT đã chỉ đạo các đơn vị tăng cường kiểm tra, rà soát toàn bộ lưới điện truyền tải, đặc biệt là 4 mạch đường dây 500kV Bắc - Nam, chủ động xây dựng các phương án vận hành phù hợp.

Đối với các trạm biến áp, EVNNPT tập trung xử lý các tồn tại phát sinh, rà soát hệ thống bảo vệ, tăng cường theo dõi các thiết bị mang tải cao và kiểm tra nhiệt độ các điểm tiếp xúc để phát hiện sớm các bất thường.

Đối với đường dây, các đơn vị tăng cường kiểm tra phần mang điện, vệ sinh cách điện, soi phát nhiệt, xử lý tiếp địa, phát dọn cây cối và tạo vành đai chống cháy nhằm ngăn ngừa nguy cơ sự cố. Các phương án vận hành trong điều kiện cực đoan cũng đã được xây dựng đến từng trạm biến áp, đội đường dây.

Cùng với đó, lực lượng vận hành được bố trí trực 24/24 giờ, chuẩn bị đầy đủ vật tư, thiết bị dự phòng và tăng cường phối hợp với NSMO, các đơn vị trong EVN và chính quyền địa phương để xử lý kịp thời các tình huống phát sinh. Công tác bảo vệ hành lang an toàn lưới điện cũng được đẩy mạnh nhằm hạn chế tối đa các nguy cơ gây sự cố từ bên ngoài.

Ứng dụng công nghệ nâng cao độ tin cậy vận hành

Trong nhiều năm qua, EVNNPT đã đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số, mang lại hiệu quả rõ rệt trong công tác quản lý vận hành, đặc biệt trong điều kiện thời tiết cực đoan.

Thiết bị bay không người lái (UAV), công nghệ LiDAR, camera tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) được ứng dụng rộng rãi để giám sát hành lang tuyến, phát hiện sớm các bất thường của thiết bị và cảnh báo nguy cơ cháy rừng, vi phạm hành lang lưới điện.

Ông Phạm Quang Hòa – Phó Giám đốc PTC1 nhấn mạnh: “Trong điều kiện thời tiết cực đoan, việc sử dụng thiết bị bay UAV, camera giám sát AI và thiết bị soi phát nhiệt chuyên dụng giúp chúng tôi giám sát hành lang, phát hiện chuẩn xác các điểm quá nhiệt từ sớm để xử lý ngay trong đêm, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào sức người đi tuần tra thủ công”.

Công nhân EVNNPT ứng trực trong quản lý vận hành vào đợt nắng nóng cao điểm vừa qua. Ảnh: Lê Linh

EVNNPT cũng khai thác hiệu quả hệ thống định vị sự cố, quan trắc sét và các phần mềm quản lý đường dây, trạm biến áp, GIS, CBM, giúp số hóa dữ liệu kỹ thuật và đánh giá chính xác tình trạng thiết bị.

Tại PTC2, 100% trạm biến áp 220kV đã được chuyển sang vận hành không người trực và giám sát tập trung từ xa. Công ty trang bị hệ thống cảm biến nhiệt độ cho máy biến áp, kháng điện 500kV, hệ thống giám sát dầu trực tuyến, giám sát chạm đất DC và xây dựng các đường bay UAV tự động để kiểm tra, soi phát nhiệt thiết bị trong trạm.

“Đồng thời, PTC2 đang thử nghiệm sân bay UAV tự động và robot tự hành phục vụ kiểm tra, giám sát thiết bị. Những giải pháp công nghệ hiện đại này giúp phát hiện sớm nguy cơ bất thường, xử lý kịp thời các khiếm khuyết, qua đó nâng cao độ tin cậy vận hành và bảo đảm cung cấp điện an toàn, liên tục trong các đợt cao điểm nắng nóng”, ông Nguyễn Duy Dũng – Phó Giám đốc PTC2 chia sẻ.

Với tinh thần chủ động, không chủ quan trước diễn biến thời tiết cực đoan, EVNNPT đang tập trung mọi nguồn lực, sẵn sàng các phương án vận hành nhằm bảo đảm hệ thống truyền tải điện quốc gia vận hành an toàn, ổn định, góp phần đáp ứng nhu cầu điện phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và đời sống nhân dân trong mùa hè năm 2026.