Bên trong công trường hối hả

Vào những ngày cuối tháng 11/2025, tôi có dịp đặt chân đến Nhà máy Nhiệt điện Quảng Trạch I. Dự án Nhà máy Nhiệt điện Quảng Trạch I thuộc Trung tâm Điện lực Quảng Trạch, dự án được Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) giao cho Ban Quản lý dự án Điện 2 (EVNPMB2) làm đại diện chủ đầu tư cùng với các dự án tại Trung tâm Điện lực Quảng Trạch với tổng diện tích khoảng 48,6 ha tại xã Phú Trạch, tỉnh Quảng Trị (trước đây là xã Quảng Đông, huyện Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình).

Dự án bao gồm 2 tổ máy với tổng công suất lắp đặt 1.403 MW, khi đi vào vận hành nhà máy sẽ cung cấp cho hệ thống điện quốc gia sản lượng điện mỗi năm khoảng 9,1 tỷ kWh, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, nâng cao độ an toàn và ổn định cho hệ thống điện.

Đón tôi ở cổng nhà máy là anh Nguyễn Ngọc Giáp, Trưởng Ban an toàn, Ban quản lý dự án Nhà máy Nhiệt điện Quảng Trạch I (EVNPMB2). Anh Giáp dáng người nhanh nhẹn, giọng nói trầm và chắc. Vừa siết lại quai mũ bảo hộ cho tôi, anh vừa mỉm cười bảo rằng, hôm nay gió biển mạnh nhưng trời quang đẹp, rất hợp để đi một vòng công trường. Sau đó, tôi theo anh bước qua con đường nội bộ phủ một lớp bụi mỏng.

Trước mắt tôi là một không gian rộng lớn với những giàn giáo nối tiếp nhau bao quanh các khối nhà cao tầng. Tầng này chồng lên tầng kia, tạo nên dáng hình của một công trường đang hoàn thiện từng ngày.

Nhìn về phía xa, anh Giáp nói với tôi, thời điểm này dự án bước vào giai đoạn then chốt nên mọi công đoạn đều được thúc đẩy từng giờ, từng phút. Chỉ cần chậm một mắt xích là cả dây chuyền phía sau phải điều chỉnh lại.

Vừa đi anh Giáp vừa kể cho tôi nghe về những công tác an toàn tại công trường. “Các nhà thầu đã ban hành hệ thống quy trình và biện pháp an toàn rất đầy đủ. Không phải vài tờ hướng dẫn treo cho có lệ, mà là cả một bộ gần 40 quy trình liên quan đến an toàn, an ninh và bảo vệ môi trường. Tất cả đều tuân thủ luật pháp và đáp ứng yêu cầu khắt khe của các nhà thầu quốc tế đang tham gia dự án. Mỗi quy trình giống như một hàng rào mềm bao quanh công trường. Không ai nhìn thấy rõ ràng từng tầng lớp đó nhưng tất cả đều đang giữ cho nhịp thi công bền bỉ và an toàn”, anh Giáp chia sẻ.

Anh chỉ tay về phía cổng kiểm soát, nơi từng nhóm công nhân đang lần lượt đi vào. Mỗi người đều phải xác nhận qua vân tay hoặc nhận diện khuôn mặt. Phía các lối dành cho phương tiện, camera nhận diện biển số xe hoạt động liên tục. Anh kể, thậm chí cả đo nồng độ cồn lẫn tốc độ phương tiện đều được kiểm soát ngay từ đầu vào để tránh mọi tình huống rủi ro.

Đi được một đoạn, anh Giáp chỉ về khu nhà điều hành và nói hiện dự án có khoảng 3.000 người đang làm việc. Thời điểm cao nhất có lúc lên tới 4.000 người, từ khi khởi công đến nay, đã có hơn 10.000 lượt công nhân và kỹ sư đã tham gia thi công.

“Đáng chú ý, đến thời điểm này, công trường đã vượt mốc hơn 20 triệu giờ công an toàn, không để xảy ra tai nạn nghiêm trọng hay bất kỳ sự cố nào tác động đến môi trường. Thành quả ấy đến từ sự phối hợp nhịp nhàng giữa chủ đầu tư, các nhà thầu và hàng nghìn lao động ngày đêm bám công trường, kiên trì tuân thủ mọi quy định về an toàn môi trường trong từng hạng mục thi công”, anh Giáp nói.

Chia sẻ thêm, anh Giáp nói, ở đây công tác an toàn và môi trường hiện lên từ những điều rất đời thường. Anh em đi qua nhau là nhắc một câu “cẩn thận nhé”, thấy tấm tôn chưa buộc chặt thì dừng lại siết thêm, thấy lối đi vướng vật liệu thì cùng nhau dọn dẹp. Không ai nói nhiều, chỉ lặng lẽ làm để giữ an toàn cho mình và cho người bên cạnh.

Chạy đua cùng tiến độ

Cũng gặp tôi tại công trường, anh Giang Công Hoàn, Quản lý an toàn dự án (Công ty Cổ phần Lilama 18) cho biết, công tác an toàn tại dự án được triển khai nghiêm ngặt theo đúng yêu cầu của chủ đầu tư, tư vấn giám sát và tổng thầu. Trên công trường, nhiều phần việc đang vào giai đoạn cao điểm, nên anh em cán bộ an toàn gần như không có thời gian ngơi nghỉ.

“Chúng tôi liên tục đi kiểm tra, nhắc nhở, hướng dẫn người lao động sắp xếp lại vật liệu, dọn dẹp lối đi, tuân thủ đầy đủ các quy định mà chủ đầu tư và tổng thầu đặt ra. Tất cả đều hướng tới mục tiêu chung là giữ an toàn tuyệt đối cho hàng nghìn con người đang miệt mài giữa công trường rộng lớn”, anh Hoàn bày tỏ.

Theo anh Hoàn, giữ an toàn giữa một không gian thi công mở, giáp biển, không phải lúc nào cũng thuận lợi. Gió ở đây quanh năm thổi mạnh, có ngày giật từng cơn khiến việc thao tác trên cao càng thêm căng thẳng. Đặc biệt, cơn bão số 10 vừa qua đã quét qua công trường, để lại những ảnh hưởng nặng nề lên một số hạng mục và cả tiến độ thi công. Dẫu vậy, sau mỗi đợt thời tiết khắc nghiệt đi qua, tinh thần làm việc của mọi người càng thêm bền bỉ. Chính sự kiên nhẫn và tinh thần trách nhiệm ấy đang góp phần giữ vững kỷ luật an toàn.

Đi qua nhiều nơi trên công trường, anh Giáp dẫn tôi men theo những bậc thang để đến “trái tim” của nhà máy, đó là phòng điều khiển trung tâm. Cánh cửa mở ra, không gian bên trong khác hẳn sự ồn ã ngoài công trường với những âm thanh nhịp nhàng từ các màn hình giám sát.

Anh Giáp bảo ở đây, mọi tín hiệu của nhà máy sau này sẽ hội tụ. Những đường ống ngoài kia, những tổ máy khổng lồ, từng phép đo nhỏ của thiết bị… tất cả đều gửi về căn phòng này. Anh ví phòng điều khiển trung tâm như nơi giữ nhịp thở của nhà máy, nơi chỉ cần một sai sót nhỏ cũng có thể ảnh hưởng đến cả dây chuyền.

Gặp tôi, anh Võ Chí Công, Trưởng ca Điều khiển trung tâm giải thích, phòng điều khiển trung tâm chính là nơi dõi theo mọi hoạt động của Nhà máy Nhiệt điện Quảng Trạch I. Từ khâu đầu tiên ở ngoài cảng, khi tàu than cập bến, đến từng thiết bị trong dây chuyền đốt lò, tuabin, cho đến lúc dòng điện được đưa lên lưới truyền tải, tất cả đều được theo dõi tại đây.

“Phòng điều khiển giống như mắt với tai của nhà máy vậy. Mỗi thông số nhảy lên là một tín hiệu cần được xử lý. Công việc không ồn ào, nhưng đòi hỏi sự tập trung tuyệt đối, bởi mọi nhịp vận hành của nhà máy sau này đều sẽ đi qua căn phòng này”, anh Công tay chỉ về dãy màn hình với nhiều thông số nói.

Anh Công nói thêm, với quy mô hơn 1.400 MW, trung tâm điều khiển phải sử dụng công nghệ hiện đại hàng đầu. Tại đây, toàn bộ chương trình vận hành và thiết bị đều được giám sát qua tín hiệu số. Chúng tôi có thể theo dõi trạng thái của từng thiết bị, phát hiện sớm bất thường và xử lý kịp thời.

Anh cũng khẳng định, công nghệ lò hơi và hệ thống điều khiển của Quảng Trạch I thuộc nhóm công nghệ siêu tới hạn hiện đại nhất trong các nhà máy nhiệt điện dùng than ở Việt Nam. Công nghệ siêu tới hạn giúp tăng hiệu suất phát điện, giảm tiêu hao nhiên liệu và giảm phát thải. Nhiều nhà máy trước đây chưa áp dụng được công nghệ này.

Trước khi chia tay, anh Giáp nói, từ nay đến cuối năm 2025, toàn bộ dự án sẽ dồn sức cho giai đoạn then chốt là hoàn thiện chạy thử từng hạng mục của Tổ máy 1, đẩy nhanh tiến độ Tổ máy 2, cùng với đó là hoàn thiện đường nội bộ, cảnh quan, kho bãi và các hạng mục phụ trợ khác.

Anh nhấn mạnh, đây cũng là thời điểm công trường bước vào cao điểm, nên yêu cầu giữ an toàn tuyệt đối được đặt lên hàng đầu. “Làm sao để tiến độ đi nhanh, nhưng an toàn vẫn phải chắc như ban đầu”, anh Giáp nói với giọng trầm nhưng đầy quyết tâm.