Ông Mạnh Lệnh Quân ở thị trấn Sử Gia Trấn, tỉnh Hà Bắc đã bỏ ra 94.000 NDT (khoảng 351 triệu đồng) để biến mái nhà rộng 150m2 của mình thành một nhà máy điện mini. Khoản đầu tư ban đầu không hề nhỏ nhưng giờ đây, mỗi tháng, ông không chỉ có đủ điện dùng cho sinh hoạt mà còn có thể theo dõi được lượng điện dư thừa được bán ngược lại lên lưới. 

"Tháng 5 vừa rồi, nhà tôi phát ra hơn 2.000 kWh, thu về khoảng 750 NDT (khoảng 2,8 triệu đồng) từ việc bán điện", ông chia sẻ. 

Bài toán kinh tế càng thuyết phục hơn với các hộ gia đình có quy mô nhỏ hơn. Một hệ thống pin năng lượng mặt trời công suất 6 kW, với chi phí đầu tư khoảng 24.000 NDT (khoảng 90 triệu đồng), có thể sản xuất trung bình 9.000 kWh điện mỗi năm. 

Người dân nông thôn Trung Quốc lắp pin năng lượng mặt trời trên mái nhà. Ảnh: Baidu

Với giá bán điện ưu đãi 0,49 NDT (khoảng 1.900 đồng)/kWh, sau khi trừ chi phí bảo trì, mỗi hộ vẫn có lợi nhuận ròng khoảng 3.100 NDT (khoảng 11,5 triệu đồng)/năm. 

Khi nhân con số này với hàng triệu hộ gia đình tham gia đã tạo thành một nguồn cung điện phân tán khổng lồ, vừa giảm tải áp lực cho lưới điện truyền thống, vừa trao quyền cho người dân từ vị thế "người tiêu dùng thụ động" trở thành "nhà sản xuất tích cực".

Không chỉ là một trào lưu công nghệ, đây đang trở thành phong trào kinh tế - năng lượng quy mô lớn, nơi mỗi hộ gia đình có thể vừa giảm chi phí điện sinh hoạt, vừa tạo thêm nguồn thu ổn định từ mái nhà của mình.

Làn sóng này không dừng lại ở các hộ gia đình. Các doanh nghiệp, với diện tích mái nhà xưởng rộng lớn, đang nhìn thấy cơ hội vàng để vừa tiết kiệm chi phí vừa thể hiện trách nhiệm xã hội. 

Tại Quảng Châu, một nhà máy sản xuất ô tô đã hợp tác với công ty điện lực để lắp đặt hệ thống pin mặt trời rộng 50.000 m2. Dự án do bên thứ ba đầu tư, điện sản xuất ra được bán lại cho nhà máy với giá ưu đãi, giúp giảm đáng kể chi phí vận hành. 

Ông Trương Chí Văn, đại diện Tổng công ty Điện lực Nam Trung Quốc, nhấn mạnh: "Việc tận dụng mọi diện tích nhàn rỗi như mái nhà, đất trống để lắp pin mặt trời chính là biến tài sản chết thành nguồn sinh lời và đóng góp vào hệ thống năng lượng sạch quốc gia".

Tổng công suất điện mặt trời lắp đặt tại Trung Quốc đến giữa năm 2025 đã vượt 1 terawatt (1 TW). Ảnh: NEA

Ở cấp độ vĩ mô, Chính phủ Trung Quốc đã đặt năng lượng tái tạo làm trụ cột trong Kế hoạch 5 năm lần thứ 14 (2021-2025), với các mục tiêu cụ thể như xây dựng 1.000 "làng năng lượng mặt trời" kiểu mẫu và đạt tỷ lệ lắp đặt pin mặt trời trên 50% đối với các công trình công nghiệp và công cộng mới. 

Các dự án quy mô lớn được triển khai mạnh mẽ, biến những vùng đất bị tổn thương do khai thác mỏ thành những "cánh đồng pin" bạt ngàn, như tại Tân Nhân, Đại Đồng, Sơn Tây. 

Đặc biệt, công nghệ truyền tải điện siêu cao áp cho phép đưa nguồn điện sạch từ những trang trại điện mặt trời khổng lồ ở Nội Mông Cổ vượt hàng nghìn kilomet để thắp sáng cho người dân trên đảo Hải Nam. Đây là minh chứng tính khả thi của một lưới điện xanh liên vùng.

Thành tựu lớn chính là việc Trung Quốc chính thức vượt mốc 1 TW công suất điện mặt trời lắp đặt vào giữa năm 2025. Để hình dung quy mô khổng lồ này, hãy tưởng tượng tổng diện tích các tấm pin được lắp đặt trong giai đoạn 2021-2025 tại Trung Quốc có thể phủ kín khoảng 530.000 sân bóng đá tiêu chuẩn. 

Chỉ tính riêng 5 tháng đầu năm 2025, Trung Quốc đã bổ sung thêm gần 198 GW công suất quang điện mới, tương đương tổng công suất điện của nhiều quốc gia cộng lại.

Mốc 1 TW không chỉ là con số ấn tượng, mà còn khẳng định năng lượng mặt trời chính thức trở thành trụ cột không thể thay thế trong cơ cấu năng lượng quốc gia Trung Quốc. Nó cũng mở đường cho mục tiêu đầy tham vọng: đạt hơn 3,6 tỷ kW công suất điện gió và mặt trời, với tỷ trọng năng lượng phi hóa thạch trên 30% vào năm 2035.

Link gốc